Ev hizmetlerinde en çok yanlış cevaplanan sorulardan biri budur. “Bir yıl çalıştıysa otomatik kıdem tazminatı alır” cümlesi, saf ev hizmetleri bakımından doğru bir genelleme değildir.
Saf ev hizmetleri 4857 sayılı İş Kanunu kapsamı dışındadır. SGK'nın resmî çalışma raporu da bu nedenle ev hizmetlerinde çalışanların klasik İş Kanunu kıdem ve ihbar tazminatı sisteminden yararlanamadığına dikkat çeker.
1475 sayılı İş Kanunu'nun yürürlükte kalan 14'üncü maddesi, İş Kanunu kapsamındaki kıdem tazminatının temel düzenlemesidir. Saf ev hizmetlerinde bu klasik sistem otomatik olarak uygulanmaz.
Hayır.
Kıdem tazminatı ile fesih nedeniyle doğabilecek bütün tazminatları birbirine karıştırmamak gerekir.
Türk Borçlar Kanunu'nda:
gibi ayrı sonuçlar vardır.
Bunlar klasik “her tam yıl için 30 günlük ücret” esaslı kıdem tazminatı değildir.
İşveren haklı neden olmadan hizmet sözleşmesini derhal feshederse, TBK m.438 kapsamında işçi, bildirim süresine uyulsaydı kazanabileceği miktarı talep edebilir.
Belirli süreli sözleşmede ise sözleşme süresinin sonuna kadar kazanılabilecek ücret üzerinden ayrı değerlendirme yapılır; işçinin başka işten elde ettiği veya bilerek elde etmekten kaçındığı kazançlar hesaba katılabilir.
Ayrıca hâkim, koşulları varsa işçiye altı aylık ücretini aşmayacak ek tazminata hükmedebilir.
TBK m.434, fesih hakkının kötüye kullanıldığı durumlar için ayrı tazminat düzenler.
Bu da kıdem tazminatı değildir; hukuki dayanağı ve hesabı farklıdır.
Taraflar, emredici hükümlere aykırı olmamak kaydıyla sözleşmede hizmet yılına bağlı ek ödeme veya ayrılış ödemesi kararlaştırabilir.
Böyle bir hak varsa kaynağı 1475 m.14 değil, tarafların sözleşmesi olur.
Bir çalışana yanlış şekilde “5 yıl çalıştın, 5 aylık kıdem kesin alırsın” demek de, “ev hizmetinde hiçbir tazminat alamazsın” demek de hukuken risklidir.
Doğru soru şudur:
Sözleşme nasıl ve neden sona erdi; hangi TBK hakkı veya sözleşmesel hak doğdu?
SGK'nın 2026 prime esas kazanç açıklamasında kıdem, iş sonu veya kıdem benzeri tek seferlik ödemelerin belirli koşullarda prime esas kazanca dahil edilmediğine dair genel açıklamalar bulunur. Ancak bu, ev hizmetlisinin otomatik olarak kıdem tazminatı hakkı olduğu anlamına gelmez.
Saf ev hizmetlerinde klasik 1475 m.14 kıdem tazminatı rejimi otomatik uygulanmaz. Buna karşılık TBK'daki fesih tazminatları ve sözleşmeyle verilmiş haklar ayrıca incelenmelidir.
Son gözden geçirme: 14 Eylül 2026.